2008'den Sonra İşe Girenler Kaç Yaşında Emekli Olacak? 7200 ve 9000 Gün Şartı, Yaş Sınırı Kademeli Olarak 65'e Çıkıyor: İşte Tablo
1 Mayıs 2008 sonrasında ilk kez sigortalı olan milyonlarca çalışan için emeklilikte hem prim günü hem yaş şartı aranıyor. SSK'lılarda 7200, Bağ-Kur'lularda 9000 gün gerekiyor. Yaş sınırı ise prim gününün tamamlandığı yıla göre 65'e kadar yükseliyor.
EYT düzenlemesiyle 1999 öncesi sigortalılar yaş şartından kurtulurken, 2008 sonrasında çalışma hayatına atılan milyonlarca kişinin aklındaki soru hâlâ aynı: "Ben kaç yaşında emekli olacağım?" Emeklilik şartları, ilk sigortalılık tarihine göre farklılık gösterdiği için bu grup için geçerli kuralları bilmek, uzun vadeli planlama açısından büyük önem taşıyor.
1 Mayıs 2008, Türkiye'de sosyal güvenlik sistemi açısından bir dönüm noktası. 5510 sayılı Kanun'un yürürlüğe girdiği bu tarihten sonra ilk kez sigortalı olanlar, prim gün sayısının yanı sıra yaş şartını da tamamlamak zorunda. Üstelik yaş sınırı, prim gününün tamamlandığı yıla göre kademeli olarak yükseliyor.
Kaç gün prim gerekiyor?
2008 sonrası sigortalılar için normal emeklilikte gereken prim gün sayısı çalışma statüsüne göre değişiyor:
- SSK'lılar (4/A): 7200 prim günü
- Bağ-Kur'lular (4/B): 9000 prim günü
Prim gününü dolduramayanlar için ise kısmi emeklilik yani "yaştan emeklilik" seçeneği bulunuyor. Bu yolda 5400 prim günü yeterli oluyor ancak yaş şartı daha yüksek tutuluyor.
Normal emeklilikte yaş tablosu
Prim gününü 31 Aralık 2035 tarihine kadar tamamlayanlar için yaş şartı kadınlarda 58, erkeklerde 60. Bu tarihten sonra prim gününü tamamlayanlar için yaş sınırı her iki yılda bir yükseliyor:
- 2036-2037: Kadın 59, erkek 61
- 2038-2039: Kadın 60, erkek 62
- 2040-2041: Kadın 61, erkek 63
- 2042-2043: Kadın 62, erkek 64
- 2044-2045: Kadın 63, erkek 65
- 2046-2047: Kadın 64, erkek 65
- 2048 ve sonrası: Kadın 65, erkek 65
Burada kritik nokta, yaşın değil prim gününün hangi yılda tamamlandığı. Örneğin 7200 günü 2035 yılında dolduran bir kadın 58 yaşında emekli olabilirken, aynı prim gününü 2040'ta tamamlayan bir kadın için yaş sınırı 61 oluyor.
Örneklerle 2008 sonrası emeklilik
2009 yılında 20 yaşında SSK'lı olarak çalışmaya başlayan ve kesintisiz çalışan bir erkeği düşünelim. Yılda 360 gün prim ödediği varsayılırsa 7200 günü yaklaşık 20 yılda, yani 2029 yılında tamamlar. Ancak prim günü dolsa bile emekli olabilmesi için 60 yaşını beklemesi gerekir; bu kişi 2049 yılında 60 yaşına girdiğinde emekliliğe hak kazanır. Buna karşılık çalışma hayatında uzun süreli boşluklar yaşayan ve 7200 günü ancak 2041 yılında tamamlayabilen bir erkek için yaş sınırı 63'e çıkar. Bu örnekler, 2008 sonrası sigortalılarda kesintisiz çalışmanın ve prim gününü mümkün olduğunca erken tamamlamanın önemini açıkça gösteriyor.
Kısmi emeklilikte durum
5400 prim günü ile yaştan emeklilikte, 2035 sonuna kadar şartları tamamlayanlar için yaş sınırı kadınlarda 61, erkeklerde 63. Sonraki dönemlerde bu yaş da kademeli olarak artıyor ve 2048 ve sonrasında hem kadınlar hem de erkekler için 65 yaşa ulaşıyor. Kısmi emeklilikte bağlanan aylık, daha az prim günü üzerinden hesaplandığı için normal emekliliğe göre daha düşük oluyor.
Emeklilik tarihini öne çekmenin yolları
Yaş şartını değiştirmek mümkün olmasa da prim gününü daha erken tamamlamak, yaş tablosunda daha avantajlı bir dönemde kalmayı sağlayabiliyor. Bunun için kullanılan başlıca yollar şöyle:
- Askerlik borçlanması: Erkekler, askerlikte geçen süreyi borçlanarak prim günlerine ekleyebiliyor.
- Doğum borçlanması: Kadınlar, belirli şartlarla doğum sonrası sürelerini borçlanabiliyor.
- Yurt dışı borçlanması: Yurt dışında çalışılan süreler borçlanılarak Türkiye'deki prim gününe eklenebiliyor.
Ancak borçlanma yaparken yaş tablosunu dikkate almak gerekiyor. Eğer yaş şartı prim gününden çok daha geç dolacaksa, erken borçlanma emeklilik tarihini değiştirmeyebiliyor.
Emeklilik tarihinizi nasıl öğrenirsiniz?
Kendi emeklilik tarihinizi öğrenmek için e-Devlet'teki "SGK Tescil ve Hizmet Dökümü" ekranından ilk sigortalılık tarihinizi ve toplam prim gününüzü kontrol edebilirsiniz. SGK'nın e-Devlet üzerindeki emeklilik tarihi sorgulama hizmeti de mevcut kayıtlarınıza göre tahmini emeklilik tarihinizi gösteriyor. Hizmet dökümünüzde eksik ya da hatalı bir kayıt görürseniz, düzeltme için SGK'ya başvurmanız gelecekte hak kaybı yaşamamanız açısından önemli.
